Ο Zenitsu Agatsuma είναι ένας από τους πιο αντιφατικούς χαρακτήρες στο Demon Slayer. Φοβάται σχεδόν τα πάντα; το σκοτάδι, τους δαίμονες, ακόμη και τον ίδιο του τον εαυτό. Και όμως, κάθε φορά που χάνει τις αισθήσεις του, μεταμορφώνεται. Ο φοβισμένος νέος που τρέμει μπροστά στον κίνδυνο γίνεται πολεμιστής με απίστευτη ακρίβεια και αυτοέλεγχο.
Αυτό το φαινόμενο, γνωστό στην ψυχολογία ως παραϋπνία (parainsomnia), αφορά περιπτώσεις όπου ο εγκέφαλος ενεργοποιεί μηχανισμούς συμπεριφοράς ενώ το άτομο βρίσκεται σε μερικό ύπνο. Μπορεί να εκδηλωθεί ως υπνοβασία, υπνομιλία, ακόμη και ως πράξεις που το άτομο δε θυμάται καθόλου.
Στον Zenitsu, βλέπουμε μια ακραία, και φυσικά φανταστική, εκδοχή αυτής της κατάστασης: ενώ το συνειδητό του καταρρέει, το υποσυνείδητό του αναλαμβάνει δράση, εκδηλώνοντας δεξιότητες και θάρρος που ο ίδιος δεν πιστεύει ότι έχει.
Ψυχολογικά, η μορφή του Zenitsu είναι μια μεταφορά για τη σύγκρουση ανάμεσα στο συνειδητό και το ασυνείδητο. Το συνειδητό του κυριαρχείται από φόβο, αμφιβολία και ανασφάλεια. Αντίθετα, το ασυνείδητό του εκφράζει το καθαρό ένστικτο της επιβίωσης. Ο εγκέφαλος, μπροστά σε ακραίο στρες, μπορεί να «κλείσει» προσωρινά τον έλεγχο του νου και να αφήσει τα βαθύτερα στρώματα να αναλάβουν, για να προστατεύσουν το σώμα. Είναι ο μηχανισμός της αυτόματης επιβίωσης που υπάρχει μέσα σε όλους μας.
Ωστόσο, υπάρχει κάτι παράξενα ανησυχητικό σε αυτό: ο Zenitsu γίνεται ο καλύτερος εαυτός του μόνο όταν δεν είναι ξύπνιος. Είναι σαν η συνείδησή του να του είναι εμπόδιο, και όχι βοήθεια. Αν το δούμε μεταφορικά, πολλοί άνθρωποι βιώνουν κάτι παρόμοιο σε μικρότερη κλίμακα, όταν σε μια κρίση αντιδρούν με ψυχραιμία, αλλά μετά, μόλις «ξυπνήσουν» από το σοκ, καταρρέουν. Το σώμα γνωρίζει, πριν προλάβει ο νους να το συνειδητοποιήσει.
Η παραϋπνία, όμως, δεν είναι πάντα αθώα. Στην πραγματικότητα, υπάρχουν περιπτώσεις όπου το ασυνείδητο μπορεί να εκδηλώσει επιθετικές ή αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Το μυαλό, εγκλωβισμένο ανάμεσα σε ύπνο και εγρήγορση, μπορεί να χάσει τη διάκριση ανάμεσα στο πραγματικό και το φανταστικό. Έτσι, η ίδια λειτουργία που στον Zenitsu τον σώζει, στην πραγματικότητα θα μπορούσε να τον θέσει σε κίνδυνο.
Η παραϋπνία είναι ένα φαινόμενο με δύο όψεις, μπορεί να προστατεύσει το άτομο όταν η συνείδηση «παγώνει», αλλά και να το οδηγήσει σε ανεξέλεγκτες πράξεις, εκεί όπου η λογική σιωπά.
Η περίπτωση του Zenitsu αποκαλύπτει αυτή τη λεπτή ισορροπία. Είναι ένας άνθρωπος που ζει σε συνεχή σύγκρουση με τον εαυτό του; τρέμει από φόβο, και όμως, μέσα του κρύβεται μια ανεξερεύνητη δύναμη που δρα χωρίς σκέψη, καθαρά, με ένστικτο. Μας δείχνει ότι το ασυνείδητο δεν είναι μόνο σκοτάδι ή απειλή; μπορεί να γίνει πηγή διαύγειας και δημιουργίας, όταν το «εγώ» παύει να ελέγχει.
Ίσως, τελικά, αυτό να είναι και το μυστικό του Zenitsu: αφήνει την ψυχή του να παράγει έργο πέρα από το συνειδητό του, να εκφράζεται μέσα από καθαρή πράξη όταν η λογική σιωπά.
